CTech ile HAVELSAN, 11 Mayıs 2026'da SAHA EXPO 2026'da insansız suüstü otonom platformlar kapsamında işbirliği protokolü imzaladı. Türkiye'nin deniz robotiği alanında haberleşme ve komuta-kontrol katmanlarını tek çatı altında buluşturan bu adım, kritik bir entegrasyon boşluğunu adresliyor.
HAVELSAN deniz muharebe yönetim sistemlerindeki köklü birikimini komuta-kontrol katmanına taşıyor. CTech haberleşme altyapısını ağ katmanına yerleştiriyor. İki yetenek teorik olarak birbirini tamamlıyor ve Türkiye'nin deniz insansız sistemleri ekosistemi için anlamlı bir kombinasyon oluşturuyor.
Ancak sistemin operasyonel olgunluğu açısından kritik bir soru yanıtsız kalmaya devam ediyor: üçüncü katman, yani otonom navigasyon yazılımı ve sensör füzyonu, protokolde tanımlanmamış. Karşılaştırma için İsrail'in Elbit-Rafael konsorsiyumu referans alınabilir: Seagull insansız deniz aracında haberleşme, komuta-kontrol ve otonom navigasyon aynı konsorsiyumdan tek çözüme kavuşturuldu. CTech-HAVELSAN protokolünde bu üçüncü kritik katmanın kimin tarafından üstlenileceği açık.
Bu eksikliğin hızla kapatılması, sistemin gerçekten bütünleşik bir çözüme dönüşmesi için gerekli. Deniz robotiğinde bu üç katmanın ayrı aktörler tarafından geliştirilerek sonradan entegre edilmesi hem teknik hem sözleşmesel koordinasyon maliyeti doğuruyor.
Türkiye deniz robotiği pazarında hem iç talep hem ihracat hedefi açısından kapasitesini hızla geliştiriyor. CTech-HAVELSAN protokolü bu hedefin doğru yönde bir adımı; ancak bütünleşik sistem iddiasına sahip olabilmesi için özerklik katmanının da protokol kapsamına alınması gerekiyor.
