Honeywell, ABD Hava Kuvvetleri'nin İşbirlikçi Muharip Uçak (CCA) programı kapsamında geliştirilen insansız hava araçları için tasarlanan SkyShot 1600 turbojet motorunun prototip üretimine başladığını Şubat 2026'da duyurdu. Motor, 1.600 pound itme gücü sağlamak üzere tasarlanmış olup yüksek hız ve manevra kabiliyeti gerektiren özerk muharip platformların ihtiyaçlarına yanıt vermeyi hedefliyor.
CCA programı, ABD Hava Kuvvetleri'nin bir sonraki nesil hava muharebe mimarisinin merkezinde yer alan Collaborative Combat Aircraft konseptinin somutlaşmış halidir. Bu programda insanlı muharip uçakların yanında faaliyet gösterecek özerk kanat araçları, düşük maliyetli ve kitlesel konuşlandırma anlayışıyla tasarlanıyor. SkyShot 1600, bu araçların öngörülen performans zarfına uygun motor olarak konumlandırılmış.
Honeywell'in savunma motorları segmentindeki bu hamlesi, şirketin ticari havacılık motorlarından edindiği birikimi askeri özerk platformlar alanına taşıma stratejisini yansıtıyor. Küçük ölçekli turbojet motorlar, geleneksel büyük uçak motorlarına kıyasla çok daha kısa geliştirme döngüleri ve baskı altında seri üretim kapasitesiyle öne çıkıyor.
Türkiye açısından bu gelişme doğrudan bir teknoloji transfer fırsatı içermese de CCA konseptinin NATO genelinde yaygınlaşması önem taşıyor. TUSAŞ'ın geliştirmekte olduğu KIZILELMA ve çeşitli özerk platform projeleri, uzun vadede benzer muharip-wing uçak mimarileriyle entegre edilebilecek bir ekosistem oluşturmayı hedefliyor. TEI'nin 1.000 kN altı itme sınıfındaki motor programları da bu bağlamda değerlendirildiğinde, yerli motor sanayisinin bu ihtiyaca ne ölçüde yanıt verebileceği kritik bir soru haline geliyor.
Proto üretim aşamasındaki motor, ABD savunma tedarik zincirinin CCA için kritik bileşenler etrafında hızla yapılandığını gösteriyor. Honeywell'in bu yarışa dahil olması, geleneksel büyük havacılık motorcu firmaların küçük ölçekli özerk platform motorları pazarına ciddi ilgi gösterdiğinin somut kanıtı niteliğinde.
