Avrupa'daki yaklaşık 1.800 nakliye ve 600 muharip helikopterin ortalama yaşı 20 yıl; 2040'larda hâlâ üretimde olanlar yarım asrı aşkın süre hizmette olacak. Bu filoyu besleyecek motoru Avrupa'nın kendi geliştirip geliştirmeyeceği sorusu, 11 Haziran 2026'da ILA Berlin'de yanıt buldu.

Avrupa Komisyonu, Safran Helicopter Engines, MTU Aero Engines ve Avio Aero'nun SHARP (Sovereign High-performance Architecture for Rotorcraft Propulsion) projesini Avrupa Savunma Fonu (EDF) kapsamında yaklaşık 25 milyon euro bütçeyle desteklemeye karar verdi.

Kurumsal Yapı: EURA Ortak Girişimi

SHARP projesi, Safran Helicopter Engines ile MTU Aero Engines'ın yüzde ellişer ortaklığıyla Temmuz 2024'te kurulan EURA (EUropean Military Rotorcraft Engine Alliance) ortak girişimi tarafından koordine edilecek. Temmuz 2024'teki kuruluştan Haziran 2026'da EDF desteğinin alınmasına kadar geçen hızlı tempo, projenin olgunluk düzeyini yansıtıyor.

SHARP'ın Kapsamı

SHARP, 12 Avrupa ülkesinden küçük ve orta ölçekli işletmeler, üniversiteler ve araştırma enstitüleri dahil 25 ortağı bir araya getiriyor. 25 milyon euroluk rakamın asıl anlamı kendi başına değil, bu yapıda gizli: proje bir teknoloji programından çok Avrupa genelinde tedarik zinciri oluşturma aracına dönüşüyor.

SHARP, gelecekteki ENGHE (European Next Generation Helicopter Engine) yolunu açacak temel teknolojileri olgunlaştırmayı hedefliyor. Avio Aero CEO'su referans aldığı gelecek motor, 2040 sonrasında hizmete girecek nesil için operasyonel ve bakım maliyetlerini azaltırken verimliliği önemli ölçüde artıracak ileri teknolojilere sahip olacak.

Türkiye Boyutu

TEI, Türk helikopter motoru geliştirme kapasitesini ATAK ve ilerleyen süreçte GÖKBEY motorları üzerinden artırıyor. SHARP'ın teknolojik yol haritası; gaz türbini termal yönetimi, yakıt verimliliği ve ölçeklenebilir mimari alanlarında TEI'nin Ar-Ge öncelikleri için sektörel referans değeri taşıyor.

Öne Çıkan Teknik Veriler:

  • EDF bütçesi: yaklaşık 25 milyon euro

  • Ortak sayısı: 25 (12 Avrupa ülkesinden KOBİ, üniversite, araştırma enstitüleri)

  • Koordinatör: EURA ortak girişimi (Safran yüzde 50, MTU yüzde 50)

  • Hedef: ENGHE (European Next Generation Helicopter Engine) için temel teknolojiler

  • Hedef hizmet tarihi: 2040 sonrası nesil askeri helikopterler